Als je wc borrelt na het doorspoelen, wijst dat bijna altijd op een probleem met de luchtafvoer in het afvoersysteem. De lucht in de afvoerbuis kan niet goed ontsnappen en zoekt een uitweg via de dichtstbijzijnde opening, namelijk het waterslot van je toilet. Dat borrelende geluid is dus een signaal dat er ergens iets de luchtstroming blokkeert of dat de ontluchting niet goed werkt.
Waarom borrelt een wc?
Achter het borrelende geluid zit een eenvoudig principe. Elke afvoerbuis heeft ventilatie nodig om water soepel te kunnen afvoeren. Normaal stroomt de lucht weg via een ontluchtingspijp die uitkomt op het dak van je huis. Als die lucht geen uitweg vindt, ontstaat er onderdruk in de buis. Die onderdruk trekt lucht aan via het waterslot van je wc, waardoor je het kenmerkende borrelgeluid hoort. Soms zie je ook dat het water in de toiletpot licht op en neer beweegt.
Een wc die borrelt, komt vaker voor dan je denkt. Het probleem speelt zowel bij oudere als bij nieuwe toiletten. Bij een nieuw rimless toilet (zonder spoelrand) kan het zijn dat de pot de ombouw niet volledig luchtdicht afsluit. Dat geeft dan een vergelijkbaar vacuümeffect, waarbij lucht langs de aansluiting naar binnen wordt gezogen in plaats van via de ontluchtingspijp te ontsnappen.
De meest voorkomende oorzaken van een borrelende wc
- Verstopte ontluchtingspijp: Bladeren, vogelnesten of vuil kunnen de ontluchtingspijp op het dak afsluiten. Dit is de meest voorkomende oorzaak.
- Gedeeltelijke verstopping in de afvoer: Een gedeeltelijk verstopte afvoerbuis laat water wel door, maar verstoort de luchtstroming. Dat merk je aan borrelen bij het doorspoelen.
- Geen of slechte ontluchting: In oudere woningen ontbreekt soms een goede ontluchtingspijp, of de pijp is te smal voor de hoeveelheid afvoer.
- Niet-luchtdichte aansluiting van het toilet: Bij een nieuwe toiletpot die niet goed aansluit op de ombouw of de afvoer, kan lucht langs de verbinding naar binnen worden gezogen.
- Meerdere toestellen op één afvoer: Als een wasmachine, douche of wastafel tegelijk afvoert via dezelfde buis, kan dat tijdelijk onderdruk veroorzaken die de wc doet borrelen.
Zelf controleren: is het een vacuümprobleem?
Een snelle manier om te checken of het om een vacuüm- of luchtprobleem gaat, is de wc doorspoelen terwijl je let op het waterslot. Daalt het water in de pot na het spoelen meer dan normaal, of hoor je zuiggeluiden, dan is er vrijwel zeker sprake van onderdruk in de afvoer. Bij een nieuw geplaatst toilet kun je ook controleren of de pot de omliggende ombouw of de tegelwand goed afsluit. Zit er een opening of kier, dan kan dat lucht aanzuigen en het borrelende geluid veroorzaken.
Spoel ook eens door terwijl een andere afvoer in huis (zoals de douche) in gebruik is. Borrelt de wc dan juist meer, dan liggen de afvoeren waarschijnlijk samen op één buis en is de ventilatie onvoldoende voor de gecombineerde belasting.
Wat kun je er zelf aan doen?
Controleer eerst de ontluchtingspijp op het dak. Zit er vuil of een verstopping in, dan is dat vaak zelf te verwijderen met een flexibele veer of perslucht. Zorg daarna dat de opening vrij blijft. Wil je dit niet zelf op het dak doen, dan is dit een klus voor een loodgieter.
Is de aansluiting van het toilet op de ombouw of afvoer niet luchtdicht, dicht dat dan af met sanitairkit of een passende manchet. Controleer of de wc-bril en de pot stevig vastzitten en geen kieren vertonen ten opzichte van de omliggende structuur.
Bij een gedeeltelijke verstopping in de afvoer helpt een ontstoppingsveer of een hogedrukreiniger. Chemische middelen lossen een gedeeltelijke verstopping soms op, maar werken minder goed bij een hardnekkige prop van vaste materialen.
Wanneer schakel je een loodgieter in?
Doe je er zelf niet goed aan uit, of keert het probleem steeds terug, dan is het verstandig een loodgieter te bellen. Een professional kan de gehele afvoerinstallatie inspecteren, inclusief de ontluchtingspijp en de diameter van de afvoerbuizen. Als de ontluchting structureel ontbreekt of te smal is, kan een loodgieter een ontluchtingsventiel (ook wel AAV of luchttoevoerventiel) plaatsen. Dat is een mechanisch ventiel dat alleen lucht binnenlaat en geen gassen doorlaat, en dat een dakaansluiting kan vervangen of aanvullen.
Borrelt je wc al langere tijd, dan is wachten geen goed idee. Aanhoudende onderdruk kan het waterslot leegzuigen, waardoor rioollucht vrij spel krijgt in huis. Dat is niet alleen onprettig, maar ook ongezond. Pak het probleem dus aan zodra je het herkent.
