Als water in je wc omhoogkomt bij regen, wijst dat bijna altijd op een probleem in of rond het riool. De meest voorkomende oorzaak is een overbelaste riolering: bij hevige regenval stroomt er zoveel water het riool in dat het systeem het niet meer aankan. Het overtollige water zoekt dan de dichtstbijzijnde uitweg, en dat is vaak de wc-pot of een afvoerput in de badkamer of kelder.
Waarom komt water in de wc omhoog bij regen?
Het riool heeft een beperkte capaciteit. Onder normale omstandigheden verwerkt het zowel regenwater als afvalwater zonder problemen. Maar bij een korte, hevige bui, of juist na een lange droge periode gevolgd door regen, kan er in korte tijd meer water het riool instromen dan het systeem aankan. De druk in de riolering stijgt dan, en water wordt naar boven gedrukt via de laagste aansluitpunten in huis. Dat is vrijwel altijd de wc, omdat die direct op het riool is aangesloten zonder pomp.
Een tweede veelvoorkomende oorzaak is een (gedeeltelijke) verstopping in de afvoerleiding. Als vuil, vet of een ophoping van wc-papier de doorstroming belemmert, kan regenwater dat systeem makkelijker overbelasten dan normaal. De verstopping hoeft niet volledig te zijn: al een vernauwing in de leiding is genoeg om bij regen problemen te veroorzaken.
In oudere woningen speelt ook de aanleg van het rioolstelsel een rol. Vroeger werden regen- en afvalwater in Nederland vaak via hetzelfde stelsel afgevoerd (gemengd stelsel). Bij een regenbui stroomt er dan extra veel water door dezelfde leidingen als je huishoudelijk afvalwater, wat de kans op terugstromend water vergroot. In nieuwere wijken zijn regen- en afvalwater vaker gescheiden, wat dit risico verkleint.
Herkennen: wanneer is regen de oorzaak?
Het patroon is een goede aanwijzing. Zie je alleen bij of vlak na een regenbui water in de wc staan of omhoogborrelen, dan is de riolering als oorzaak erg waarschijnlijk. Zonder regen spoelt alles gewoon door? Dan ligt het niet aan een verstopping binnen je eigen woning, maar aan overbelasting of een probleem in het gemeenteriool of de aansluitende leiding buiten.
Let ook op andere signalen tegelijk met de regenval:
- Gorgelende geluiden uit de wc of afvoerputjes
- Trage afvoer in douche of wastafel
- Water dat omhoogkomt in de badkuip of op de vloer van de kelder
- Een vieze of rioolachtige geur in de badkamer
Zijn meerdere afvoerpunten tegelijk problematisch, dan zit de oorzaak nagenoeg zeker verder in het stelsel, niet in één losse leiding binnen de woning.
Wat kun je doen als water in de wc omhoogkomt?
Bij een eenmalige bui waarbij het na een uur vanzelf herstelt, is er vaak niet meteen actie nodig. Het riool heeft dan tijdelijk zijn grens bereikt, maar als de regenval stopt, daalt de druk weer. Toch is het verstandig om de situatie niet te negeren als het vaker voorkomt.
Dit zijn de stappen die je kunt zetten:
- Controleer eerst je eigen leidingen. Laat de wc een paar keer doorspuiten of gebruik een ontstoppingspomp. Als er sprake is van een gedeeltelijke verstopping in jouw deel van de afvoer, kan dit al helpen.
- Bel de gemeente bij structurele problemen. Komt het water regelmatig omhoog, ook bij niet extreem zware buien? Dan kan de oorzaak in het gemeenteriool liggen. De gemeente is verantwoordelijk voor het openbare rioolstelsel en kan een inspectie uitvoeren.
- Laat de riolering inspecteren met een camera. Een rioolinspectiebedrijf kan met een camera bekijken of er scheuren, wortels of aanzienlijke versmalling in de leiding zitten. Dit maakt duidelijk of het probleem bij jou of verder in het stelsel zit.
- Overweeg een terugslagklep. Als het water regelmatig terugstroomt vanuit het gemeenteriool, kan een rioolbeheerder of installateur een terugslagklep (ook wel terugstroombeveiligingsklep) plaatsen in de aansluiting. Die laat water maar één kant op door en voorkomt dat het rioolwater bij jou naar binnen stroomt.
Wanneer is het een probleem van de gemeente, niet van jou?
Je eigen verantwoordelijkheid stopt bij de perceelsgrens: de leidingen binnen je woning en de aansluiting tot aan het gemeenteriool zijn van jou, alles daarna valt onder de gemeente. Als het water omhoogkomt doordat het gemeenteriool zijn capaciteit overschrijdt bij regen, dan is dat in principe een gemeentelijk probleem. Je kunt dit melden bij de gemeente, die vervolgens kan onderzoeken of het riool in jouw straat onvoldoende capaciteit heeft of verstopt zit. Gemeenten zijn wettelijk verplicht om voldoende rioolcapaciteit te bieden.
Wordt je woning regelmatig getroffen? Noteer dan de data en omstandigheden (hoe zwaar was de bui, hoe lang duurde het probleem). Dat maakt je melding bij de gemeente een stuk concreter en makkelijker te beoordelen.
Water dat in de wc omhoogkomt bij regen is bijna nooit een toeval: er zit altijd een oorzaak achter, of dat nu overbelasting van het riool is, een verstopping in jouw leiding, of de opbouw van het rioolstelsel in jouw buurt. Door te kijken naar het patroon, weet je al snel of je zelf aan de slag kunt of dat je de gemeente of een installateur nodig hebt.
